Ontslag, of het einde van je arbeidsovereenkomst na twee jaar ziekte — het zijn ingrijpende momenten. Vaak ligt er dan een vaststellingsovereenkomst (VSO) op tafel: een juridisch document waarin alle afspraken over je vertrek worden vastgelegd, inclusief je transitievergoeding.

Wil je na je vertrek graag outplacement — professionele begeleiding bij het vinden van een nieuwe baan? Dan is er één valkuil die je moet kennen. Die kost je namelijk al snel duizenden euro’s netto, puur door de manier waarop de betaling geregeld wordt.

Wat is een transitievergoeding?

De transitievergoeding is de wettelijke ontslagvergoeding die je werkgever verplicht is te betalen als het dienstverband eindigt. Dit geldt bij ontslag, maar ook als je na twee jaar ziekte niet meer kunt terugkeren en de arbeidsovereenkomst via een VSO wordt beëindigd.

De vergoeding is van origine bedoeld voor de overstap naar ander werk — voor outplacement, een opleiding, of andere re-integratiekosten. Een belangrijk fiscaal voordeel: als je de transitievergoeding inzet voor outplacement of scholing, betaal je er geen inkomstenbelasting over. Zodra het geld op jouw bankrekening staat, vervalt dat voordeel en ziet de Belastingdienst het als gewoon inkomen.

Transitievergoeding na 2 jaar ziekte: dezelfde regels, dezelfde valkuil

Ben je langdurig ziek geweest en wordt je arbeidsovereenkomst beëindigd? Dan heb je gewoon recht op de transitievergoeding — ziekte is geen reden om die te missen. De berekening is gelijk aan die bij regulier ontslag: gebaseerd op je bruto maandsalaris en het aantal dienstjaren, inclusief de ziekteperiode.

Ook voor jou geldt: hoe de outplacementkosten in de VSO worden opgenomen, bepaalt hoeveel je er netto aan overhoudt.

Hoe het mis kan gaan: het verhaal van Anna

Anna stond op het punt om een outplacementtraject te starten. Ze wist wat ze nodig had, had een concreet voorstel en ging goed voorbereid de onderhandelingen in. De eerste concepten van de VSO zagen er goed uit: een aparte post voor outplacement, een transitievergoeding en een opleidingsbudget.

Maar na meerdere onderhandelingsrondes deed de werkgever een eindbod: alle bedragen waren samengevoegd in één verhoogde transitievergoeding. Anna accepteerde — en concludeerde dat het outplacement daarmee van de baan was.

Dat was een misverstand. Het geld was er nog steeds, maar zat nu verwerkt in de transitievergoeding. En daarmee was het fiscale voordeel verdwenen. Ze zou het outplacement nu zelf moeten betalen, uit haar netto transitievergoeding — én met BTW.

Waarom dat zo duur uitpakt: het rekenvoorbeeld

De transitievergoeding is altijd een brutobedrag. Staat het eenmaal op je rekening, dan houdt de Belastingdienst er inkomstenbelasting op in. Betaal je daarna ook nog zelf de factuur van het outplacementbureau, dan betaal je bovendien 21% BTW. Dat is dubbele pijn.

Situatie A: je betaalt outplacement zelf uit je transitievergoeding

  Bedrag
Transitievergoeding (bruto) € 30.000,-
Inkomstenbelasting (51,95%) − € 15.585,-
Netto ontvangen € 14.415,-
Factuur outplacement (incl. 21% BTW) − € 4.840,-
Wat je netto overhoudt € 9.575,-

Situatie B: werkgever betaalt de outplacementfactuur rechtstreeks

  Bedrag
Transitievergoeding (bruto) € 30.000,-
Outplacementkosten vóór belasting verrekend − € 4.000,- (excl. BTW)
Belastbare transitievergoeding € 26.000,-
Inkomstenbelasting (51,95%) − € 13.507,-
Wat je netto overhoudt € 12.493,-

Het verschil: bijna € 3.000,- netto — puur door te letten op hoe de betaling wordt geregeld in de VSO.

Let op: exacte bedragen hangen af van je persoonlijke belastingsituatie. Laat je adviseren door je advocaat of belastingadviseur.

Wat je concreet moet regelen in je VSO

1. Oriënteer je op outplacement vóór de onderhandelingen

Ga niet zonder voorbereiding de onderhandelingstafel op. Voer eerst een oriënterend gesprek bij een outplacementbureau en vraag een concreet voorstel op. Zo weet je welk bedrag je nodig hebt en kun je dit als specifieke post meenemen in de VSO.

2. Zorg dat outplacement als aparte post in de VSO staat

De veiligste constructie: laat in de VSO vastleggen dat de werkgever het outplacementtraject rechtstreeks vergoedt, los van de transitievergoeding. Dan betaal je er geen belasting over en geen BTW.

3. Lukt dat niet? Bedíng dan directe factuurbealing

Is de outplacementvergoeding toch in de transitievergoeding opgenomen — zoals bij Anna — zorg dan dat je werkgever de factuur van het outplacementbureau rechtstreeks betaalt. Het bedrag wordt dan van de bruto transitievergoeding afgetrokken vóórdat er belasting wordt ingehouden. Geen inkomstenbelasting, geen BTW.

4. Laat de VSO altijd juridisch beoordelen

Een VSO is definitief. Je hebt het recht om juridische bijstand in te schakelen om het document te laten beoordelen voordat je tekent. Gebruik dat recht — zeker als er een outplacementregeling in staat.

Veelgestelde vragen

Heb ik altijd recht op outplacement bij een VSO? Nee, outplacement is niet wettelijk verplicht in een VSO. Maar het is wel onderhandelbaar — en de transitievergoeding biedt vaak de financiële ruimte om het te regelen.

Mag mijn werkgever outplacementkosten van de transitievergoeding aftrekken zonder mijn toestemming? Nee. De werkgever mag outplacementkosten alleen verrekenen met de transitievergoeding als jij daar schriftelijk toestemming voor hebt gegeven.

Wat als mijn werkgever een specifiek outplacementbureau voorschrijft? Dat komt voor, vooral bij een sociaal plan. Heb je weinig vertrouwen in dat bureau, dan kun je onderhandelen om een eigen bureau aan te dragen. Vastleg dit in de VSO.

Betaal ik belasting over de transitievergoeding als ik het gebruik voor outplacement? Alleen als je het geld eerst zelf op je rekening ontvangt. Laat de werkgever de outplacementfactuur rechtstreeks betalen, dan betaal je over dat deel geen belasting.

Is de situatie anders na 2 jaar ziekte? Nee. Ook na langdurige ziekte gelden dezelfde regels: je hebt recht op de transitievergoeding en dezelfde fiscale voordelen bij besteding aan outplacement of scholing.

Wil je weten wat outplacement voor jou kan betekenen?

Sta je aan het begin van een nieuwe fase — na ontslag of na een langdurig ziektetraject — dan helpen wij je graag op weg. In een oriënterend gesprek kijken we samen naar jouw situatie, de arbeidsmarkt en de beste route naar je volgende stap.

→ Meer over outplacement bij Van Hoek & Partners → Lees meer over de WIA en wat er na 2 jaar ziekte gebeurt